Carrière Calonne

Carrière Calonne

Verlaten steengroeve met idyllisch meer.

29 juni 2025

Carrière Calonne, vroeger bekend als de steengroeve “Broquet”, is een historisch kalksteenontginningssite nabij de Frans-Belgische grens. De groeve leverde Doornikse kalksteen (“Pierre de Tournai” of “Zwarte steen van Doornik”), een compact, taai en licht grijs-blauw gesteente. Dit gesteente is gevormd in het Vroeg-Carboon (Lower Carboniferous) en is rijk aan calciet (75–80 %) en bevat daarnaast silica, dolomiet en pyriet.

Vanaf de 19e eeuw speelde de groeve een prominente rol in de steen- en kalkindustrie van de regio: de ontgonnen kalksteen werd verwerkt in kalkovens langs de Schelde voor de productie van kalk en cement. Er waren op de oever van de Schelde meerdere kalkovens, waaronder de beroemde “Fours Thorn” (Thorn-ovens), die eeuwenlang in gebruik waren. De gewonnen kalksteen werd via de Schelde vervoerd. De ligging van de groeve dicht bij de waterweg maakte efficiënt transport mogelijk, wat de economische waarde vergrootte. Bovendien droeg de Doornikse steen bij aan de bouw van vele religieuze en civiele bouwwerken in de regio en daarbuiten.

Tegenwoordig is de steengroeve verlaten en deels onder water gekomen, doordat de ontginningsput in verbinding staat met de ondergrondse waterlaag (“nappe aquifère”). Er zijn nog sporen van het industriële verleden zichtbaar: oude rails, treinen, en wrakken van materiaal getuigen van het steenhouwersverleden. Het terrein van ongeveer 13,8 hectare wordt beheerd als reservaat, en de natuur heeft er haar plek herwonnen. De steile wanden en waterbassins vormen gevaarlijke zones, waardoor het publiek meestal niet vrij toegang heeft. Ecologisch gezien is de groeve van belang: er groeit een typische kalk-minnende flora, en de waterpartijen herbergen onder andere de rode pootkreeft (Astacus astacus), een soort die duidt op goede waterkwaliteit.

De site maakt deel uit van het bredere “Pays Blanc”-landschap, waar vele oude groeves en kalkovens getuigen van de industriële geschiedenis van de streek. De kalkovens en groeves, samen met hun overblijfselen, vormen vandaag waardevol industrieel erfgoed dat de band blootlegt tussen geologie, economie en cultuur in de streek.